فاضلاب چیست؟ 

فاضلاب یا پساب، چرک آب، گند آب عبارت است از آب استفاده شده ای که برای مصرف خاص خود قابل استفاده ی مجدد نیست و کیفیت آن پایین تر از قبل از استفاده می باشد.

در واقع خواص فیزیکی، شیمیایی یا بیولوژیکی این  آب به حدی تغییر کرده که قابلیت مصرف در بهترین مورد خود را از دست داده است.

فاضلاب

انواع فاضلاب

  1.  خانگی
  2.  صنعتی
  3. پس آب ناشی از سیلابها
  4.  کشاورزی

فاضلاب خانگی

فاضلاب خانگی ناشی از دستگاه های بهداشتی همچون توالت ها، حمام، ماشین های لباسشویی و ظرف شویی، پساب آشپزخانه و شستشوی بخش های مختلف خانه می باشد.

ویژگی فاضلاب خانگی

فاضلاب های خانگی از نظر فیزیکی معمولاً با رنگ خاکستری، بوی کپک و محتوای جامد در حدود 0.1 مشخص می شوند. مواد جامد مخلوطی از مدفوع، ذرات غذا، دستمال توالت، گریس، روغن، صابون، نمک، فلزات، مواد شوینده، ماسه و شن است.

فاضلاب خانگی

فاضلاب صنعتی

فاضلاب صنعتی محصول جانبی کارخانه جات تولیدی هستند. کارخانه جات موادغذایی، پوشاک، نوشیدنی، انواع مواد شیمیایی و …

پساب صنعتی یکی از خطرناک ترین انواع فاضلاب در دنیای امروز می باشد که  شامل آلاینده های آلی و غیر آلی زیادی می باشند.

آلاینده های ناشی از پساب معادن، کارخانه های فولاد سازی و … بیشتر از نوع معدنی هستند.

آلاینده های  ناشی از پساب کارخانه های تهیه مواد غذایی، کارخانه های نشاسته سازی و … بیشتر آلی هستند.

ویژگی فاضلاب صنعتی

. مشخصات فیزیکی
· کدورت
· رنگ
· بو
· کل جامدات
· درجه حرارت

تفاوت میان فاضلاب صنعتی و خانگی

  1. امکان وجود ترکیبات سمی در پساب صنعتی
  2. خورندگی بیشتر پساب صنعتی
  3. خاصیت قلیایی یا اسیدی پساب صنعتی بیشتر است
  4. احتمال کمتر وجود میکروارگانیسم ها در پساب صنعتی

فاضلاب های ناشی از سیلاب ها

این فاضلاب ها در اثر برف، باران و ذوب یخ ها و روان شدن آنها در شهرها ایجاد می شوند.

در برخی موارد درجه آلودگی آنها از پساب خانگی بیشتر است.

فاضلاب صنعتی

فاضلاب کشاورزی

فاضلاب کشاورزی از فاضلاب زهکشی مناطق کشاورزی حاصل می‌شود و بیشتر در مناطقی مطرح است که کشاورزی به طریقه مکانیزه انجام می‌شود.

پساب کشاورزی حاوی سموم کشاورزی مانند هیدروکربنهای هالوژنه، DDT، ترکیبات فسفر دار نظیر پاراتیون است.

شاخص های آلودگی فاضلاب

  1. اکسیژن خواهی بیولوژیک ( BOD)
  2. اکسیژن خواهی شیمیایی ( COD)
  3. کل کربن آلی (TOC)
  4. کل مواد معلق (TSS)
  5. اکسیژن محلول (DO)

تعریف BOD

BOD تعیین مقدار اکسیژن لازم که باید به پساب داده شود تا باکتری های هوازی مواد آلی موجود در آن را اکسید نماید.

CO2+H2O →→→میکروارگانیسم ها→→→ اکسیژن + مواد آلی

مقدار BOD به عوامل زیر وابسته است:

  1. مقدار مواد آلی موجود در آب
  2. میزان فعالیت باکتری ها
  3. درجه حرارت
  4. توربولانس یا اختلاط پساب

تعریف COD

در این روش برای اکسیداسیون مواد آلی موجود در فاضلاب از محیطی اسیدی به همراه اکسید کننده ای قوی، چون دی کرومات پتاسیم و یا پرمنگنات استفاده می شود.

فاضلاب کشاورزی

TOC آب چیست

TOC آب به مجموع کربن آلی موجود در آب یا فاضلاب گفته می شود که در واقع مجموع تمام کربن های آلی محلول و معلق است. در حالت کلی، کربن های موجود در آب را می توان به دوگروه معدنی و آلی تقسیم نمود.

در فرآیند تصفیه تلاش میشود تا نوع آلی این کربن ها را تا حد استاندارد کاهش داد.

هر یک از مواد آلاینده موجود در منابع آبی، علاوه بر تاثیراتی که بر ظاهر و طعم و بوی بوجود می آورند، میتوانند مشکلات دیگری نیز به وجود آوردند.

افزایش بیش از اندازه کربن آلی محلول ومعلق در آب باعث می شود تا به مرور اکسیژن موجود در آب تا حد زیادی کاهش پیدا کند. کاهش اکسیژن محلول در آب منجر به از بین رفتن آبزیان و میکروارگانیسم های هوازی خواهد شد که در روند تصفیه بیولوژیکی می توانند مشکلات زیادی به وجود آورند.

کاهش اکسیژن محلول در آب منجر به از بین رفتن آبزیان و میکروارگانیسم های هوازی خواهد شد که در روند تصفیه بیولوژیکی می توانند مشکلات زیادی به وجود آورند.

افزایش BOD یا اکسیژن خواهی بیولوژیکی آب که به شدت بر تصفیه بیولوژیکی تاثیر گذار است، ، با افزایش TOC آب رشد پیدا می کند.

در تمام انواع پساب ها و فاضلاب های صنعتی و نیمه صنعتی و غیره تلاش میشود تا BOD کاهش پیدا کند.

به همین دلیل لازم است میزان کربن آلی در آب کاسته شود تا در نهایت منجر به کم شدن BOD بشود.

درتمام روش های اندازه گیری TOC آب ابتدا مواد آلی موجود در آب
اکسید می شوند و در نهایت میزان کربن باقی مانده قابل اندازه گیری خواهد بود.

علاوه بر روش های اندازه گیری، معرف های مخصوص TOC آب نیز موجود می باشند که میتوان در شرایط مختلف برای کربن آلی در آب و همچنین صنایع دارویی را اندازه گیری کرد.

اندازه گیری TOC آب

هنگام اندازه گیری و تجزیه و تحلیل کربن آلی کل TOC آب، مواد آلی موجود در آب در دماهای بالا می سوزند و به دی اکسید کربن تبدیل می شوند و میزان دی اکسید کربن آزاد شده اندازه گیره می شود. به این ترتیب مقدار مواد آلی حل نشده و کربن محلول در نمونه تعیین می شود. مجموع این مقدار کل کربن آلی است. با اندازه گیری کل کربن آلی، منابع آلاینده های آلی موجود در آب تعیین می شود. بنابراین، آبها بر اساس کاربرد مورد نظر طبقه بندی میشوند.

دستگاه های مورد استفاده در اندازه گیری ها به طور کلی با روش اکسیداسیون کاتالیزوری احتراق در دمای حدود 700 درجه کار می کنند. با استفاده از این دستگاه ها، نتایج با دقت بسیار بالایی به دست می آیند.

جامدات موجود در فاضلاب TS

  1. جامدات محلول (TDS) 

    الف) معدنی

    ب) آلی

  2. جامدات معلق (TSS)

    الف) غیر قابل ته نشینی

    1. معدنی
    2. آلی
    ب) قابل ته نشینی
    1. معدنی
    2. آلی

اکسیژن محلول DO

مقدار اکسیژن حل شده در آب DO یا اکسیژن محلول نامیده می شود. 

مقدار اکسیژن محلول موجود در فاضلاب شهری نمایشگر قدرت تصفیه طبیعی و خودبه خودی آب می باشد.

تاریخچه تصفیه فاضلاب

تاریخچه تصفیه فاضلاب

انسان در تاریخ حیات خود ضمن آشنایی با آب و خواص آن به این نکته پی برد که می توان از آب به عنوان یک ماده پاک کننده استفاده کند.

هرچند با دفع آلودگی ها توسط آب کمک بزرگی در بقای بشر شد، اما از طرف دیگر مشکل دیگری به وجود آمد و آن تجمع آب های آلوده و اصطلاحاً  فاضلاب بود .

رها سازی آن ها در کنار محل سکونت جوامع بشری، محل مناسبی برای حیات، رشد و تکثیر انواع تک سلولی ها مانند میکروب ها، باکتری ها و ویروس ها شد.

برخی از این تک سلولی ها عامل  ایجاد بیماری و انتشار آن در جوامع بشری شدند به طوری که مرگ و میر بسیار زیادی به وجود آمد و انسان پی برد که پس از تولید فاضلاب می بایست آن را در مکان مناسبی به دور از محل سکونت دفع نماید.

بدین ترتیب دفع آن در اعماق زمین، رودخانه ها و دریا ها مطرح گردید. هرچند این امر کمک قابل توجهی در مقابله با شیوع بیماری ها شد، اما باعث آلودگی محیط زیست و منابع طبیعی گردید.

رودخانه ها و دریاها به طور طبیعی تا اندازه ای توان خود پالایی و تصفیه ی فاضلاب را دارند.

اما با ازدیاد جمعیت و صنعتی شدن زندگی بشری، انواع پساب های خطرناک و صنعتی  وارد رودخانه ها و دریا ها شدند و باعث نابودی آبزیان و اکو سیستم های آنها گردید.

به طوری که این مشکل تا به امروز کماکان ادامه دارد و دریا ها و رودخانه ها توانایی تصفیه را ندارند. به این دلیل انسان پی برد که باید فاضلاب را تصفیه کند تا از زیان های آن بکاهد.

 اثرات منفی فاضلاب در جوامع

آلاینده های موجود در فاضلاب با توجه به نوع و میزان می تواند تهدیدی برای سلامت انسان باشد.

میزان بالا رفتن تولید پسآب ها به صورت روزافزون باعث به وجود آمدن مشکلات بسیاری در جوامع شهری و همچنین در سال های اخیر در جوامع روستایی شده است.

مشکلاتی از قبیل:

1-به هم خوردن رابطه ی طبیعی بیلان آب
2-بالا آمدن سطح آبهای زیرزمینی
3-آلودگی های منابع مختلف پذیرنده
4-مشکلات بهداشتی
5- آلودگی محیط زیست

قیمت تصفیه فاضلاب

آمارهای منتشر شده از سوی مراکز درمانی حاکی از آن است که بیماری هایی نظیر هپاتیت های عمومی، اسهال، انگل روده ای و سایر بیماریها در شهرهای مختلف کشورمان شیوع پیدا کرده است که علت آن آلودگی های محیطی ناشی از دفع نادرست پساب می باشد.

از این رو تصفیه ی فاضلاب و استفاده ی درست از حجم عظیم فاضلاب های خانگی و صنعتی یکی از برنامه هایی است که نه تنها باید مورد توجه دولت قرار بگیرد بلکه توجه تک تک افراد جامعه  را می طلبد.

لطفا به این مطلب رای بدهید

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

Fill out this field
Fill out this field
لطفاً یک نشانی ایمیل معتبر بنویسید.

فهرست